Τετάρτη, 13 Νοεμβρίου 2013

Κρίση σε Τιμή Ευκαιρίας!

«Βαριέμαι, Βαριέμαι, Βαριέμαι … Να Σ’ Αγαπώ…», τραγουδάει η Μαίρη Λω (Μαρία Μαντωνακάκη) σε ένα όμορφο, old fashioned, jazz κομμάτι, υπό τη συνοδεία της ορχήστρας του συζύγου της, Νίκυ Γιάκοβλεφ, σε  single που κυκλοφόρησε στην Ελλάδα το 1963.

Βαριέμαι, Βαριέμαι, Βαριέμαι… εγώ προσωπικά, να ακούω και να διαβάζω, ξανά και ξανά, για την κρίση, τη συγκυρία, την πτώχευση, τις ευκαιρίες, την ελπίδα και όλο το εύγλωττο λεξιλόγιο που δεσπόζει στα Ελληνικά χείλη, λες και πρόκειται για ηρεμιστικό, ναρκωτικό ή καταπραϋντική καραμέλα.

Κυρίες και Κύριοι, κρίση θέλαμε και κρίση έχουμε! Εμείς προκαλούσαμε την τύχη μας και τώρα κοιμόμαστε όπως στρώσαμε! Υπνόσακος, η κρίση, σε τιμή ευκαιρίας!

Ένα μικρό flash back, θυμηθείτε «Το Μεγάλο μας Τσίρκο», «Το Γύρο του Θανάτου», μας δείχνει περίτρανα ότι αν βάλουμε στην άκρη το πνεύμα το αρχαίο Ελληνικό και το αθάνατο, μας μένουν χούφτες, αυτόχειρα μπασταρδεμένου, ταλαιπωρημένου και κατατρεγμένου λαού, κλοτσοσκούφι στα χέρια και τα πόδια των μεγάλων δυνάμεων.

Διαβάζοντας κανείς ιστορία, όχι μόνον αυτά τα ελάχιστα που διδάχθηκε στο σχολείο, εκστασιάζεται βλέποντας ότι μόνοι μας, εδώ και αιώνες, βγάζουμε τα μάτια μας! Κατεργάρηδες, σαλταδόροι, λιγούρηδες, λιποτάκτες, χαφιέδες, δοσίλογοι, συμφεροντολόγοι, αρχαιοκάπηλοι, λαδογλείφτες…. Ναι! Μην εκπλήσσεστε! Πολλές από τις θαυμαστές οικογένειες – κολοσσοί, που παριστάνουν την σύγχρονη Ελληνική ελίτ, φτιάχτηκαν μέσα από ανάλογες συμπεριφορές και πράξεις λάσπης. Είναι γνωστοί, πασίγνωστοι, «επικηρυγμένοι», αλλά εμείς εξακολουθούμε να τους αφήνουμε τον οβολό μας.

Κάτι ανάλογο ισχύει και με τις πολιτικές καμινάδες, τα τζάκια δηλαδή… όλους αυτούς τους σπουδαίους, τους μορφωμένους, τους καλλιεργημένους, τους φιλοπάτριδες, τους ηγέτες… δημοτικούς συμβούλους, δημάρχους, περιφερειάρχες, βουλευτές, πολιτικούς, γραμματείς και κόντρα συμβούλους, που εμείς στηρίζουμε, εκλέγουμε και ψηφίζουμε, υποκινούμενοι από μικροκομματικά – προσωπικά συμφέροντα, χωρίς να βλέπουμε κάτω από τη μύτη μας, κοιτάζοντας μόνο το δέντρο αλλά ποτέ το δάσος.  

Το δημόσιο, τα ομόλογα, την κρίση του χρηματιστηρίου, τη φούσκα, τα δάνεια, την πλαστή ανάπτυξη, την παραπαιδεία, τις παράνομες επιδοτήσεις, την πολεοδομική αναρχία, την κυκλοφοριακή συμφόρηση, την πολιτιστική ύπνωση, τη σύγχρονη αγραμματοσύνη, την αεργία, την ανεργία … εμείς τα δημιουργήσαμε όλα, με την αδιαφορία μας, την ανέχεια, την τεμπελιά, την αμέλεια, την αμορφωσιά μας, το αραλίκι μας, τον φανατισμό, τον εφησυχασμό μας… Ακόμα και σήμερα, μετά από όλα αυτά βλέπετε να αντιδράει ουσιαστικά και αποτελεσματικά η πλειοψηφία του λαού; Μπούρδες! Μόνο σωματεία, συντεχνίες, συνδικαλιστές και κομματικές ενώσεις… δηλαδή οργανωμένη, προγραμματισμένη, ελεγχόμενη αντίδραση εκ  των έσω. Μωρέ, κάποτε οι Έλληνες γίνονταν γροθιά, έπαιρναν τα σπαθιά, τα τουφέκια και ορμούσαν μπροστά, αγωνιζόμενοι για ευνομία, ευταξία, δικαιοσύνη, γράμματα και πολιτισμό!

Μέσα σε όλο αυτό το κλίμα, που μας χαρακτηρίζει και που επιτέλους ξεμπροστιάστηκε, αλλά και πάλι εμείς οι πολλοί κάνουμε πως δεν βλέπουμε και δεν ακούμε, αντιλαμβάνεται κάθε άνθρωπος με διαίσθηση, ότι τα πράγματα δεν πρόκειται να αλλάξουν ριζικά αν δεν αλλάξουμε πρώτα από όλα εμείς οι ίδιοι! Θέλεις γιατί είναι η μοίρα μας, το πεπρωμένο μας, θέλεις γιατί είμαστε στοιχειωμένοι λόγω της γεωγραφικής θέσης, του κλίματος, της φυσικής ομορφιάς και της αρχαίας ιστορίας μας… όσο δεν αλλάζουμε μυαλά και δεν ξεβολευόμαστε, θα είμαστε στα ίδια και χειρότερα!

Τι μένει λοιπόν; Να καταλάβουμε ότι βιώνουμε έναν οικονομικό πόλεμο και μια πνευματική εξαθλίωση. Να συνειδητοποιήσουμε ότι πρέπει να οπλιστούμε με υπομονή, πείσμα και θέληση για να παλέψουμε για ένα αυτονόητο καλύτερο αύριο, για την αξιοπρέπεια που κάθε ανθρώπινο ον δικαιούται. Πως; Τι πρέπει να κάνουμε;

-Προσέχουμε που δίνουμε την ψήφο μας, απαλλαγμένοι από τα προσωπικά μικρό-οφέλη, αλλά λαμβάνοντας υπόψη το κοινό καλό και την πρόοδο της χώρας μας!
-Στηρίζουμε έμπρακτα και ενεργά τη διαπραγμάτευση και την εξοικονόμηση!
-Λέμε ναι στην ποιοτική μόρφωση και στην πνευματική καλλιέργεια!
-Μαχόμαστε για τον ορθολογισμό των τιμών!
-Αγωνιζόμαστε για ισονομία και αξιοκρατία!
-Λέμε όχι στην εξαθλίωση!
-Διαβάζουμε!
-Μιλούμε ορθά Ελληνικά!
-Μαθαίνουμε τη γεωγραφία και την ιστορία μας!
-Τιμούμε τη γη, τον τόπο, τα χωριά, τα χωράφια μας! Αναβιώνουμε καλλιέργειες που χαρακτήριζαν τη χώρα μας και που έθαψαν οι επιδοτήσεις των αγροτοτεμπέληδων!
-Επενδύουμε στο φυσικό πλούτο μας! Είμαστε ευλογημένη γη, εύπορη σε μοναδικές πρώτες ύλες, από την αρχαιότητα μέχρι και σήμερα!
-Επεξεργαζόμαστε τις πρώτες ύλες μας!
-Παράγουμε Ελληνικά προϊόντα!
-Καταναλώνουμε Ελληνικά προϊόντα!
-Τιμούμε τις θάλασσες και το θαλάσσιο πλούτο μας!
-Καμιά δουλειά δεν είναι ντροπή! Ντροπή είναι να κλέβεις, να μυξοκλαίγεσαι και να ψευτοζητιανεύεις!
-Στηρίζουμε τη μικρή, υγιή οικογενειακή επιχείρηση!
-Επιμορφωνόμαστε: Ξένες γλώσσες, ηλεκτρονικοί υπολογιστές, ψηφιακή τεχνολογία!
-Ενισχύουμε τον εγχώριο αθλητισμό, χωρίς φανατισμούς και αναβολικά!
-Αναβαθμίζουμε τον τουρισμό μας! Εκλογικεύουμε τιμές! Βελτιώνουμε υπηρεσίες!
-Αγαπάμε την πατροπαράδοτη Ελληνική κουλτούρα, τη μουσική, τα τραγούδια, τη λαογραφία μας, τη θεατρική μας παράδοση, το έργο των δικών μας Ελλήνων καλλιτεχνών, λογοτεχνών και λοιπών ανθρώπων του πνεύματος και της δημιουργίας!
-Μαθαίνουμε με ισορροπία να ζούμε ως Έλληνες πολίτες του κόσμου!
-Συνεργαζόμαστε!
-Γινόμαστε δεκτικοί σε παγκόσμιες, προοδευτικές προκλήσεις! Εκπαιδευόμαστε κατάλληλα, ώστε να είμαστε σε θέση, ισότιμα να επικοινωνούμε, να δουλεύουμε, να συνεργαζόμαστε με λαούς άλλους χωρών!
-Λέμε ναι στην οργανωμένη εξωστρέφεια!

Κλείνοντας, ξεχωρίζω από τα παραπάνω και στέκομαι στη μεγάλη σημασία που έχει σήμερα η ικανότητα και η δυνατότητα της διαπραγμάτευσης και της εξοικονόμησης. Δηλαδή, να μην φοβόμαστε να ζητάμε, ή αλλιώς να μάθουμε να ζητάτε διότι το κάθε ευρώ μετράει για όλους μας!  Σας αφήνω με ένα απόσπασμα που επέλεξα από πρόσφατο άρθρο του οικονομολόγου Ι.Γ.Ρ. υπό τον τίτλο «Το Καλό της Κρίσης»:

Λόγω της απίστευτης Ύφεσης που ζούμε εδώ και 4 χρόνια, όλοι μας μπήκαμε σε μια διαδικασία στην οποία δεν μπαίναμε τόσα χρόνια. Αυτή της διαπραγμάτευσης για όλα όσα «αγοράζουμε». Εμείς οι Έλληνες της τελευταίας εικοσαετίας, οι Έλληνες της Μεσαίας Τάξης εννοώ, είχαμε συνδέσει την λέξη διαπραγμάτευση με τη λέξη αναξιοπρέπεια. Εξηγούμαι. Κανείς, μα κανείς, δεν ρωτούσε για καλύτερη τιμή σε τίποτα, φοβούμενος το γεμάτο απαξίωση βλέμμα αυτού που ήταν απέναντί μας.

Ποιος από την τότε ανερχόμενη Μεσαία Τάξη, διαπραγματευόταν για οτιδήποτε; Κανείς. Κανείς δεν τολμούσε να ρωτήσει «μπορείτε να κάνετε κάτι καλύτερο;» φοβούμενος μην χαρακτηριστεί «γυ…ος». Κανείς δεν τολμούσε να ρωτήσει το κοριτσάκι που σέρβιρε τον καφέ μας γεμάτο ύφος μπλαζέ «Ρέστα δεν έχει;». Κανείς δεν τολμούσε να ρωτήσει στον ΟΤΕ π.χ. «Και τι θα μας δώσετε εάν βάλουμε τα κινητά μας σε σας;». Κανείς. Έτσι, ο πληθωρισμός ανέβαινε, τα χρήματα υπήρχαν λόγω δανείων, φοροκλοπής, φοροδιαφυγής ή ότι άλλο. Οι υπηρεσίες και τα προϊόντα είχαν τιμές από τις υψηλότερες στην Ευρώπη και όλοι απορούσαμε, «Μα καλά, ένα espresso στο Duomo του Μιλάνου να κοστίζει € 2,00 και στην εξωτική Πλατεία στην επαρχιακή πόλη τάδε να κοστίζει € 4,00 και να μην διαμαρτυρόμαστε καθόλου;». Ναι κυρίες και κύριοι. Δεν ξέραμε τι θα πει διαπραγμάτευση για τίποτα.

Τώρα όμως, πρέπει να διαπραγματευόμαστε για όλα. Σου φέρνει ένα ποτήρι κρασί με ένα ξερό μπολ ξηρούς καρπούς αμφιβόλου ποιότητας και πρέπει να ρωτήσεις «Τι άλλο φέρνετε με το κρασί, διότι δυο τετράγωνα πιο κάτω μου έφεραν προχθές και μια μικρή ποικιλία τυριών!».  Στο Ινστιτούτο Αισθητικής, για της μικρές και μεγάλες κυρίες, πρέπει να ρωτάτε, «Τι θα μου δώσετε εκτός από τις υπηρεσίες σας για να έρθω σε σας να κάνω τα νύχια μου; Κάποιο προϊόν δωρεάν; Συμφωνία με το μήνα κάνετε; Και τι άλλο δίνετε;».

Στα Σουπερμάρκετ, είδατε που μόλις τα προϊόντα Ιδιωτικής Ετικέτας (ελληνιστί private label) ανέβηκαν σε κατανάλωση, όλες οι εταιρείες, οι οποίες μελετάνε τις τιμές και τις καταναλώσεις, βγάζουν αρχικά προσφορές «δύο σε ένα», μετά «€ 0,30 φθηνότερα» και κατόπιν ρίχνουν οριστικά τις τιμές; Είδατε τι εξουσία έχουμε εμείς οι «πελάτες» όλων; Τεράστια. Θα μου πείτε, ο Έλληνας δεν μπορεί να γίνει «επιχειρηματίας» από μαθητής ακόμα. Κι όμως, όταν παλαιότερα η νοικοκυρές ήταν νοικοκυρές και όχι απλά καταναλώτριες, κρατούσαν τα σπίτια έτσι ώστε να μην τους λείπει τίποτα. Μαθήματα Οικιακής Οικονομίας μας χρειάζονται ανεξάρτητα από το εισόδημα που έχει ο καθένας. Έτσι και την αξιοπρέπειά μας θα κρατήσουμε, αλλά και χρήματα θα μας μείνουν, κι ας έχουμε χάσει πολλά το τελευταίο διάστημα.

Μόνο έτσι θα πέσουν οι τιμές. Από τον πελάτη – καταναλωτή αρχίζει η αλυσίδα και εκεί τελειώνει. Όταν ένας καταστηματάρχης – έμπορος, δεν έχει πελατεία, το πρώτο πράγμα που κάνει (ή έτσι πρέπει τουλάχιστον), είναι να δώσει προσφορές. Στη συνέχεια, πρέπει να διαπραγματευτεί με τους προμηθευτές του, για καλύτερες τιμές και όρους πληρωμής. Παράλληλα, θα πιέσει και τον ιδιοκτήτη του ακινήτου (αν νοικιάζει) για καλύτερο ενοίκιο. Παράλληλα, θα κάνει οικονομία στο ρεύμα με έξυπνες λύσεις για να μην φανεί άσχημο στους πελάτες. Με τη σειρά τους τώρα, οι προμηθευτές και ιδιοκτήτης θα πιέσουν τους δικούς τους προμηθευτές ή ιδιοκτήτες για μείωση στις τιμές και έτσι μοιραία, όταν γυρίσει ο κύκλος και περάσουν όλες αυτές οι μειώσεις στον πελάτη – καταναλωτή, τότε θα έχει γίνει αυτό που λέμε «εσωτερική υποτίμηση». Δηλαδή η Αγορά θα έχει ρίξει τις τιμές λειτουργώντας με υγεία και χωρίς παρέμβαση.

Από την άλλη, εάν το Κράτος κάνει τη δουλειά του με τη σειρά του και πατάξει λαθρεμπόριο και άλλες πολλές στρεβλώσεις (χονδρεμπόρους με καπέλο στα Τρόφιμα κλπ), τότε και ο ανταγωνισμός θα λειτουργήσει με αποτέλεσμα και άλλη πτώση τιμών θα επιτευχθεί.

Δεν είναι εύκολο. Είχαμε μάθει αλλιώς. Έτσι πρέπει όμως να γίνει, ώστε στο τέλος, όλοι να είναι ευχαριστημένοι!”

Τέλος, να θυμάστε ότι η άνοιξη δεν έρχεται ούτε μέσα από τα start-ups, ούτε μέσα από τον καφέ, το λουκάνικο, το γιαουρτοπαγωτό, την κρέπα, τα cupcakes, τα γλυκό-αρτοσκευάσματα, τον βιολογικό παροξυσμό και τα ευτελή χειροτεχνήματα. Η επιτυχία έρχεται σε βάθος χρόνου, το ίδιο και η ανάπτυξη. Πόσοι θα αντέξουν και για πόσο; Σημασία έχει η υγιής επιβίωση και όχι μόνον η δυναμική είσοδος. Μελετούμε την κρίση και επενδύουμε τίμια, έξυπνα, οικονομικά, σωστά και σταθερά!

Σίσσυ Σιγιουλτζή-Ρουκά MA, BA
MKTG DMCULCOM CONS - WRIT


Το παρόν άρθρο δημοσιεύθηκε στο περιοδικό "Change" τεύχος Ιουλίου και  στο www.neopolis.gr